Applausband

In twee stukken waarin Neerlands belangrijkste onderwijscolumnisten hun afscheid aankondigden was de mening over de plek waar wordt opgeleid grimmig. Ton van Haperen schreef aan het begin van dit onderwijsjaar dat hij al 40 jaar met plezier en trots voor de klas staat maar het eindoordeel is dat zijn vak een zwakke beroepsgroep is, die in een instortend onderwijsgebouw vallende brokstukken probeert te ontwijken.

Het stemde mij somber, waarom zou je op die manier afscheid nemen? Het is alsof je tegen de gastheer zegt dat jij het naar je zin hebt gehad maar dat het feest en de gasten, die er nog zijn, verloren zijn.

In een afscheidsinterview vertelde Volkskrantcolumnist Aleid Truijens na duizend onderwijscolumns (!) dat ze het nog steeds verbijsterend vindt dat het iedere keer weer slechter kan en dan vooral qua leesvaardigheid, maar ook met schrijven en rekenen is het in de twintig jaar dat Truijens onderwijscolumns schreef steeds slechter gegaan. Ook daar dus dat bouwwerk dat met haar gasten aan het instorten is.

Ik werk twintig jaar in het onderwijs en ken de rapporten, zoals Pisa (2022) waarin staat dat 33 % van de 15-jarigen het aan leesvaardigheid ontbreekt om als zelfstandig burger in de maatschappij te functioneren. Wat dat zelfstandig nou precies inhoudt is mij trouwens vaag. In hetzelfde onderzoek lees je overigens dat Nederlandse leerlingen op het gebied van Wiskunde van 14 Europese landen het best presteren.

De staat van het onderwijs 2025 van de Onderwijsinspectie laat zien dat 80 % primair – en voorgezet onderwijs een voldoende krijgt en dat twee procent zeer zwak scoort. Deze cijfers corresponderen niet met de stukken die ik van de columnisten las.

Ik wil hier geen applausband laten lopen en het kan altijd beter, maar het gaat veel vaker goed dan niet. Dat mis ik in de afscheidsstukken.

Een oud-collega waar ik jaren mee heb lesgegeven bereikt eind dit studiejaar haar pensioengerechtigde leeftijd. Ze zette 35 jaar geleden de opleiding op waar ze nu nog werkt. Na de corona implodeerde de opleiding door mismanagement, verkeerde curriculumkeuzes en de linoleumvloer was er door alle dirt spekglad. Het vertrek van docent en student was er daardoor groot. Zij bleef. Vanuit een lege, opgevroten Opleidingscommissie bleef ze strijden om de situatie onder de aandacht te brengen om de opleiding te redden. En na jaren interne barricade is dat

gelukt. Er gloort een opkomende zon aan de horizon dankzij iemand waarvan de onderwijscarrière aflopende is. Voor ons die in dat onderwijsgebouw aan het werk zijn, zijn deze verhalen motiverend voor geest en lijf.

En Van Haperen en Truijens hebben deze verhalen zeker in hun notitieboekje. Deel die dus met ons!